Công đoàn Gia Lai: Tiếp tục khẳng định chức năng bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp chính đáng của người lao động

Từ đầu năm 2023 đến nay, một số vụ việc liên quan đến nợ lương, nợ bảo hiểm xã hội, vi phạm hợp đồng lao động đã xảy ra tại một số doanh nghiệp trong Khu kinh tế và các khu công nghiệp tỉnh Gia Lai, gây ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống hàng trăm người lao động. Trong bối cảnh đó, tổ chức Công đoàn đã tiếp tục khẳng định chức năng bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp chính đáng của người lao động; kiên trì đối thoại, đấu tranh và hỗ trợ pháp lý, giúp người lao động đòi được quyền lợi và giữ vững niềm tin với tổ chức.
* Khi công đoàn vào cuộc và hiệu quả bước đầu đem lại cho người lao động
Hai vụ việc điển hình xảy ra tại Công ty TNHH Phúc Thịnh Bình Định (KCN Nhơn Hòa) và Công ty TNHH Thuận Đức 4 (KCN Phú Tài) đã là hồi chuông cảnh báo về tình trạng doanh nghiệp chậm hoặc không thực hiện nghĩa vụ với người lao động.
Tại Công ty TNHH Phúc Thịnh Bình Định, hơn 130 người lao động bị nợ lương từ tháng 4/2025 với tổng số tiền khoảng 2,33 tỷ đồng, chưa ký hợp đồng lao động và bị chiếm dụng tiền đóng BHXH. Tổng nợ lương và nghĩa vụ liên quan của doanh nghiệp này lên tới hơn 7,1 tỷ đồng. Nhà xưởng đóng cửa, tài sản đã thế chấp ngân hàng, nguy cơ phá sản cận kề. Ngay khi người lao động tập trung phản đối, LĐLĐ tỉnh Gia Lai đã phối hợp với các cư quan chức năng, kịp thời có mặt ổn định trật tự, chủ trì tổ chức đối thoại giữa giám đốc doanh nghiệp và người lao động. Mặc dù giám đốc doanh nghiệp cam kết trả nợ theo lộ trình, song chỉ sau một tháng đã cắt liên lạc, khiến LĐLĐ tỉnh phải tiếp tục hướng dẫn người lao động làm thủ tục để khởi kiện doanh nghiệp này, đồng thời kiến nghị cơ quan chức năng giám sát chặt chẽ, ngăn chặn việc tẩu tán tài sản.

LĐLĐ tỉnh gặp gỡ, nắm bắt thông tin để hỗ trợ người lao động
đòi lại quyền lợi tại Công ty TNHH Phúc Thịnh Bình Định

Tại Công ty TNHH Thuận Đức 4, có 27 lao động bị nợ BHXH hơn 992 triệu đồng dù hàng tháng vẫn bị trừ mức đóng BHXH từ tiền lương. Sau nhiều lần kiên trì vận động và tổ chức làm việc cùng với sự tham gia của Cơ quan BHXH tỉnh, Ban Quản lý KKT, doanh nghiệp đã cam kết nộp đủ nghĩa vụ hàng tháng và trả dần nợ, mỗi tháng từ 30–50 triệu đồng. LĐLĐ tỉnh đang tiếp tục theo dõi để bảo đảm cam kết này được thực hiện.
Không chỉ các vụ việc mới phát sinh, trong giai đoạn 2023–2024, LĐLĐ tỉnh cũng đã xử lý một số tình huống tương tự tại các doanh nghiệp trong Khu kinh tế và các khu công nghiệp tỉnh góp phần ngăn ngừa xung đột tập thể, duy trì ổn định quan hệ lao động.
* Bài học về minh bạch trong quản lý và trách nhiệm của công đoàn
Trong năm 2024, tại Công ty Cổ phần FLC Quy Nhơn Golf & Resort (Khu kinh tế Nhơn Hội), đã xảy ra tình trạng chậm chi trả lương và nợ đóng BHXH kéo dài, khiến hàng chục người lao động chịu thiệt thòi. LĐLĐ tỉnh Bình Định đã phối hợp với các cơ quan chức năng, tổ chức nhiều buổi làm việc để yêu cầu doanh nghiệp xử lý minh bạch các khoản nợ. Qua nhiều nỗ lực, đến cuối năm 2024, phần lớn số lao động đã được thanh toán lương còn nợ và BHXH đã được truy đóng đầy đủ.
Tuy nhiên, sang đầu tháng 8/2025, tình hình lại diễn biến phúc tạp khi 37 người lao động đã tập trung, căng băng rôn đòi quyền lợi (như Báo Lao động đã có bài phản ánh ngày 14/8/2025). Trước yêu cầu chính đáng của người lao động, cùng với sự vào cuộc của LĐLĐ tỉnh Gia Lai và các cơ quan chức năng, doanh nghiệp đã cam kết khẩn trương giải quyết. Đến ngày 6/8/2025, doanh nghiệp này đã tiến hành thanh toán và xác nhận danh sách cho 9 người lao động, đồng thời đã đưa ra lộ trình hoàn thành thanh toán cho 28 trường hợp còn lại trước tháng 11/2025, đây là bước tiến quan trọng, thể hiện hiệu quả của công tác đối thoại, thương lượng giữa công đoàn với doanh nghiệp, đồng thời cũng ghi nhận sự nỗ lực của doanh nghiệp trong bối cảnh hoạt động kinh doanh hết sức khó khăn do suy thoái kinh tế và những biến động nội bộ.
Không chỉ dừng lại ở mức cam kết, LĐLĐ tỉnh đang tiếp tục theo dõi chặt chẽ tiến độ, yêu cầu doanh nghiệp phải gửi báo cáo cụ thể về tình hình lao động, mức lương, nợ đóng bảo hiểm cùng biện pháp giải quyết kèm theo, đến các cơ quan chức năng. Điều này vừa làm rõ trách nhiệm của doanh nghiệp, vừa khẳng định vai trò của công đoàn trong bảo vệ quyền lợi người lao động.
Vụ việc của Công ty Cổ phần FLC Quy Nhơn Golf và Resort là minh chứng rõ ràng cho sự cần thiết phải minh bạch trong hoạt động quản lý tại doanh nghiệp và sự chủ động vào cuộc của tổ chức công đoàn, mà trực tiếp ở đây là LĐLĐ tỉnh Gia Lai. Nếu như năm 2024 là những nỗ lực thương lượng để giải quyết hậu quả, thì đến năm 2025 đã chuyển sang giai đoạn giám sát thực hiện - đây chính là chìa khóa giải quyết mâu thuẫn, bảo vệ cả quyền lợi người lao động lẫn uy tín doanh nghiệp.
* Công đoàn – điểm tựa vững chắc bảo vệ người lao động
Qua những vụ việc nêu trên, có thể thấy tổ chức công đoàn không chỉ tiếp nhận kiến nghị hay hòa giải, mà còn đóng vai trò nòng cốt trong toàn bộ quá trình bảo vệ quyền lợi người lao động. Công đoàn chủ động tư vấn, hướng dẫn để người lao động lập hồ sơ khởi kiện, kiến nghị cơ quan chức năng xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về lao động, BHXH và Luật Công đoàn. Song song đó, công đoàn tổ chức các cuộc đối thoại ba bên giữa người lao động, doanh nghiệp và cơ quan quản lý, nhằm tìm kiếm giải pháp khả thi và buộc doanh nghiệp cam kết lộ trình khắc phục.
Sau khi đạt được cam kết, công đoàn tiếp tục phối hợp để theo dõi sát tiến độ thực hiện, từ việc trả nợ lương đến đóng đầy đủ BHXH, BHYT, BHTN, sẵn sàng can thiệp khi doanh nghiệp chây ì hoặc tái phạm. Ở những thời điểm căng thẳng, khi người lao động tụ tập đông người, cán bộ công đoàn luôn có mặt kịp thời để tuyên truyền, trấn an, giữ ổn định tình hình và ngăn ngừa xung đột.
Anh Hoàng Trung Sỹ, công nhân một doanh nghiệp chế biến đá xuất khẩu ở KCN Phú Tài, chia sẻ “Những lúc khó khăn, công đoàn là nơi chúng tôi tìm đến đầu tiên. Các anh, chị cán bộ công đoàn không chỉ tư vấn pháp luật mà còn động viên tinh thần, giúp chúng tôi biết mình có quyền và cách để bảo vệ quyền đó, đồng thời tuyên truyền, hướng dẫn để chúng tôi không vô tình vi phạm pháp luật”.

Tuyên truyền, phổ biến pháp luật và đối thoại với doanh nghiệp là giải pháp hiệu quả
 ngăn ngừa vi phạm pháp luật, bảo vệ người lao động trong doanh nghiệp

Thực tiễn cho thấy, khi công đoàn thực sự gần gũi và sát cánh cùng người lao động, mọi vụ việc, dù phức tạp, vẫn có thể tìm ra hướng giải quyết hợp tình, hợp lý. Tuy nhiên, để giảm thiểu rủi ro, cần giám sát việc tuân thủ pháp luật lao động ngay từ khi doanh nghiệp mới thành lập, đồng thời nâng cao ý thức của người sử dụng lao động về trách nhiệm xã hội.