Chủ tịch Hồ Chí Minh - Anh hùng giải phóng dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới, Người là lãnh tụ vĩ đại của dân tộc Việt Nam, biểu tượng của tinh thần yêu nước, đạo đức cách mạng và trí tuệ kiệt xuất. Việc xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại Bình Định – vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hóa và tinh thần thượng võ – không chỉ nhằm tôn vinh tư tưởng, đạo đức, phong cách của Người mà còn góp phần giáo dục thế hệ trẻ về lòng yêu nước, ý chí kiên cường và tinh thần phụng sự Tổ quốc.
Trong bài “Xây dựng “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh” trên địa bàn tỉnh Bình Định” (đăng trên Trang Thông tin điện tử Liên đoàn Lao động tỉnh Bình Định), tác giả đã giới thiệu về không gian văn hóa nói chung và sự hình thành của “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh” - một khu vực địa lý, dân cư cụ thể mà ở đó chứa đựng những di sản văn hóa vật thể và phi vật thể mang đậm dấu ấn của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Xuất phát từ Văn kiện Đại hội Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh lần thứ XI, nhiệm kỳ 2020 - 2025, hiện nay, “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh” đã không còn là một cách làm riêng của Đảng bộ, Chính quyền và Nhân dân thành phố Hồ Chí Minh mà đã lan tỏa, được nhiều địa phương, ngành học tập, làm theo. Những địa phương đã từng in dấu chân của Người, trải dài từ Bắc vào Nam trên hành trình tìm đường cứu nước và lãnh đạo dân tộc Việt Nam đấu tranh bảo vệ Tổ quốc đều có thể trở thành những không gian văn hóa Hồ Chí Minh.
Đối với tỉnh Bình Định và đặc biệt là huyện Tây Sơn - quê hương của Hoàng đế Quang Trung, nơi người thanh niên Nguyễn Tất Thành từng đến thăm cha là cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc - tri huyện Bình Khê có thể trở thành điểm nhấn quan trọng trong hệ thống Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại Bình Định với một số giải pháp cụ thể như sau.
1. Định hướng xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại Bình Định
Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại Bình Định có thể được triển khai theo ba cấp độ:
Thứ nhất, xây dựng không gian văn hóa trọng điểm tại huyện Tây Sơn, đặc biệt là Khu tưởng niệm Nguyễn Sinh Sắc tại di tích huyện đường Bình Khê, đây là nơi ghi lại cuộc gặp gỡ giữa cụ Nguyễn Sinh Sắc và chàng thanh niên Nguyễn Tất Thành với câu nói đã thành lịch sử “Nước mất không lo đi tìm, tìm cha phỏng có ích gì?”. Cần bổ sung thêm hình ảnh, tư liệu, hiện vật, sách báo nói về giai đoạn này cùng với việc thiết kế một không gian riêng về Chủ tịch Hồ Chí Minh tại đây.
Thứ hai, trên cơ sở hình mẫu không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại huyện Tây Sơn, tiếp tục nhân rộng mô hình không gian văn hóa tại các địa phương khác, gồm bảo tàng, thư viện, công viên, trụ sở cơ quan, trường học và các địa điểm công cộng; trong đó tập trung vào những di tích lịch sử, những địa chỉ đỏ trong hai cuộc kháng chiến, nhà lưu niệm chi bộ,… vì đây là những nơi lưu dấu tinh thần cách mạng dưới sự lãnh đạo của Đảng, của Bác Hồ trong suốt thời kỳ đấu tranh giải phóng dân tộc.
Thứ ba, xây dựng không gian văn hóa số, ứng dụng công nghệ hiện đại để lan tỏa tư tưởng Hồ Chí Minh trên không gian mạng thông qua các bài viết, phim ảnh, podcast, mã QR,… việc giới thiệu không chỉ bằng tiếng Việt mà bằng cả tiếng nước ngoài, không chỉ của người Việt Nam ca ngợi Bác Hồ mà còn là tình cảm của bạn bè quốc tế nói về Chủ tịch Hồ Chí Minh, về Việt Nam.
2. Xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh với những đặc trưng mang dấu ấn Bình Định
Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại huyện Tây Sơn. Huyện Tây Sơn là nơi có Khu tưởng niệm Nguyễn Sinh Sắc tại di tích huyện đường Bình Khê được Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Định xây dựng vào năm 2014; nơi đây đã có sẵn đền thờ, nhà lưu niệm, nhà bia di tích,… Do đó, có thể thiết kế trong khuôn viên khu tưởng niệm hoặc trong nhà lưu niệm một không gian trưng bày chuyên đề về tình cảm của Bác dành cho cha và mối liên hệ giữa hai danh nhân của dân tộc: Chủ tịch Hồ Chí Minh và Hoàng đế Quang Trung.
Các hình thức triển khai trong không gian trưng bày này bao gồm: trưng bày các tư liệu, hiện vật về cụ Nguyễn Sinh Sắc tại Tây Sơn kết hợp với tư liệu về lần Bác Hồ về thăm Bình Định; Xây dựng phòng đọc Hồ Chí Minh với sách, phim tài liệu về Bác, giúp người dân và du khách tiếp cận tư tưởng Hồ Chí Minh một cách dễ dàng; Tổ chức hội thảo, tọa đàm về Bác Hồ và Hoàng đế Quang Trung, nhấn mạnh những giá trị chung về lòng yêu nước, ý chí tự cường và tư tưởng đại đoàn kết dân tộc.
Không gian văn hóa Hồ Chí Minh kết hợp võ cổ truyền Bình Định. Bình Định, đất võ trời văn, võ cổ truyền Bình Định nổi tiếng từ xưa đến nay, người Bình Định nổi tiếng với truyền thống thượng võ và tinh thần yêu nước. Tư tưởng Hồ Chí Minh cũng đề cao sức mạnh của văn hóa dân tộc trong sự nghiệp cách mạng. Do đó, việc kết hợp không gian văn hóa Hồ Chí Minh với võ cổ truyền Bình Định sẽ tạo nên nét đặc trưng riêng, độc đáo, riêng có và không lẫn vào các vùng miền khác.
Hình thức triển khai có thể tổ chức các buổi trình diễn võ thuật lồng ghép tư tưởng Hồ Chí Minh, ví dụ như tái hiện hình ảnh những chiến sĩ cách mạng kiên trung, bất khuất trong kháng chiến; người dân Bình Định sử dụng võ thuật trong chiến đấu để đánh trả, tự vệ quân xâm lược. Trong trường học, chỉ đạo lồng ghép việc dạy võ cổ truyển cho học sinh, sinh viên và thanh thiếu niên nói chung kết hợp với giáo dục tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức, ý chí tự lực, tự cường. Tổ chức các lễ hội võ thuật, giải thi đấu võ cổ truyền, giao lưu các võ đường gắn với hình ảnh Bác Hồ rèn luyện thể dục thể thao, từ đó giáo dục tinh thần thượng võ, yêu nước, bảo vệ Tổ quốc.
Không gian văn hóa Hồ Chí Minh được thiết kế, xây dựng
trong khuôn viên Nhà Văn hóa Lao động thành phố Hồ Chí Minh
trong khuôn viên Nhà Văn hóa Lao động thành phố Hồ Chí Minh
Trong bài “Xây dựng “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh” trên địa bàn tỉnh Bình Định” (đăng trên Trang Thông tin điện tử Liên đoàn Lao động tỉnh Bình Định), tác giả đã giới thiệu về không gian văn hóa nói chung và sự hình thành của “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh” - một khu vực địa lý, dân cư cụ thể mà ở đó chứa đựng những di sản văn hóa vật thể và phi vật thể mang đậm dấu ấn của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Xuất phát từ Văn kiện Đại hội Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh lần thứ XI, nhiệm kỳ 2020 - 2025, hiện nay, “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh” đã không còn là một cách làm riêng của Đảng bộ, Chính quyền và Nhân dân thành phố Hồ Chí Minh mà đã lan tỏa, được nhiều địa phương, ngành học tập, làm theo. Những địa phương đã từng in dấu chân của Người, trải dài từ Bắc vào Nam trên hành trình tìm đường cứu nước và lãnh đạo dân tộc Việt Nam đấu tranh bảo vệ Tổ quốc đều có thể trở thành những không gian văn hóa Hồ Chí Minh.
Đối với tỉnh Bình Định và đặc biệt là huyện Tây Sơn - quê hương của Hoàng đế Quang Trung, nơi người thanh niên Nguyễn Tất Thành từng đến thăm cha là cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc - tri huyện Bình Khê có thể trở thành điểm nhấn quan trọng trong hệ thống Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại Bình Định với một số giải pháp cụ thể như sau.
1. Định hướng xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại Bình Định
Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại Bình Định có thể được triển khai theo ba cấp độ:
Thứ nhất, xây dựng không gian văn hóa trọng điểm tại huyện Tây Sơn, đặc biệt là Khu tưởng niệm Nguyễn Sinh Sắc tại di tích huyện đường Bình Khê, đây là nơi ghi lại cuộc gặp gỡ giữa cụ Nguyễn Sinh Sắc và chàng thanh niên Nguyễn Tất Thành với câu nói đã thành lịch sử “Nước mất không lo đi tìm, tìm cha phỏng có ích gì?”. Cần bổ sung thêm hình ảnh, tư liệu, hiện vật, sách báo nói về giai đoạn này cùng với việc thiết kế một không gian riêng về Chủ tịch Hồ Chí Minh tại đây.
Thứ hai, trên cơ sở hình mẫu không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại huyện Tây Sơn, tiếp tục nhân rộng mô hình không gian văn hóa tại các địa phương khác, gồm bảo tàng, thư viện, công viên, trụ sở cơ quan, trường học và các địa điểm công cộng; trong đó tập trung vào những di tích lịch sử, những địa chỉ đỏ trong hai cuộc kháng chiến, nhà lưu niệm chi bộ,… vì đây là những nơi lưu dấu tinh thần cách mạng dưới sự lãnh đạo của Đảng, của Bác Hồ trong suốt thời kỳ đấu tranh giải phóng dân tộc.
Thứ ba, xây dựng không gian văn hóa số, ứng dụng công nghệ hiện đại để lan tỏa tư tưởng Hồ Chí Minh trên không gian mạng thông qua các bài viết, phim ảnh, podcast, mã QR,… việc giới thiệu không chỉ bằng tiếng Việt mà bằng cả tiếng nước ngoài, không chỉ của người Việt Nam ca ngợi Bác Hồ mà còn là tình cảm của bạn bè quốc tế nói về Chủ tịch Hồ Chí Minh, về Việt Nam.
2. Xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh với những đặc trưng mang dấu ấn Bình Định
Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại huyện Tây Sơn. Huyện Tây Sơn là nơi có Khu tưởng niệm Nguyễn Sinh Sắc tại di tích huyện đường Bình Khê được Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Định xây dựng vào năm 2014; nơi đây đã có sẵn đền thờ, nhà lưu niệm, nhà bia di tích,… Do đó, có thể thiết kế trong khuôn viên khu tưởng niệm hoặc trong nhà lưu niệm một không gian trưng bày chuyên đề về tình cảm của Bác dành cho cha và mối liên hệ giữa hai danh nhân của dân tộc: Chủ tịch Hồ Chí Minh và Hoàng đế Quang Trung.
Các hình thức triển khai trong không gian trưng bày này bao gồm: trưng bày các tư liệu, hiện vật về cụ Nguyễn Sinh Sắc tại Tây Sơn kết hợp với tư liệu về lần Bác Hồ về thăm Bình Định; Xây dựng phòng đọc Hồ Chí Minh với sách, phim tài liệu về Bác, giúp người dân và du khách tiếp cận tư tưởng Hồ Chí Minh một cách dễ dàng; Tổ chức hội thảo, tọa đàm về Bác Hồ và Hoàng đế Quang Trung, nhấn mạnh những giá trị chung về lòng yêu nước, ý chí tự cường và tư tưởng đại đoàn kết dân tộc.
Nữ cán bộ, đoàn viên công đoàn xã Tây Giang, huyện Tây Sơn hưởng ứng Tuần lễ áo dài
trước Đền thờ cụ Nguyễn Sinh Sắc tại di tích huyện đường Bình Khê, Tây Sơn, Bình Định
trước Đền thờ cụ Nguyễn Sinh Sắc tại di tích huyện đường Bình Khê, Tây Sơn, Bình Định
Không gian văn hóa Hồ Chí Minh kết hợp võ cổ truyền Bình Định. Bình Định, đất võ trời văn, võ cổ truyền Bình Định nổi tiếng từ xưa đến nay, người Bình Định nổi tiếng với truyền thống thượng võ và tinh thần yêu nước. Tư tưởng Hồ Chí Minh cũng đề cao sức mạnh của văn hóa dân tộc trong sự nghiệp cách mạng. Do đó, việc kết hợp không gian văn hóa Hồ Chí Minh với võ cổ truyền Bình Định sẽ tạo nên nét đặc trưng riêng, độc đáo, riêng có và không lẫn vào các vùng miền khác.
Hình thức triển khai có thể tổ chức các buổi trình diễn võ thuật lồng ghép tư tưởng Hồ Chí Minh, ví dụ như tái hiện hình ảnh những chiến sĩ cách mạng kiên trung, bất khuất trong kháng chiến; người dân Bình Định sử dụng võ thuật trong chiến đấu để đánh trả, tự vệ quân xâm lược. Trong trường học, chỉ đạo lồng ghép việc dạy võ cổ truyển cho học sinh, sinh viên và thanh thiếu niên nói chung kết hợp với giáo dục tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức, ý chí tự lực, tự cường. Tổ chức các lễ hội võ thuật, giải thi đấu võ cổ truyền, giao lưu các võ đường gắn với hình ảnh Bác Hồ rèn luyện thể dục thể thao, từ đó giáo dục tinh thần thượng võ, yêu nước, bảo vệ Tổ quốc.
Biểu diễn võ thuật cổ truyền Bình Định tại Lễ hội kỷ niệm 236 năm chiến thắng Ngọc Hồi - Đống Đa (1789 - 2025)
tại Bảo tàng Quang Trung, Tây Sơn, Bình Định
tại Bảo tàng Quang Trung, Tây Sơn, Bình Định
Ứng dụng công nghệ số trong Không gian văn hóa Hồ Chí Minh. Việc ứng dụng công nghệ trong thời đại 4.0 không còn là việc quá xa lạ. Do đó, việc triển khai hình thức này vừa dễ lại vừa khó, dễ vì ai cũng hiểu nhưng khó là làm sao có nguồn thông tin, tư liệu độc đáo, vừa thể hiện được tư tưởng, đạo đức phong cách Hồ Chí Minh, vừa thể hiện được tinh thần học tập và làm theo Bác đậm chất Bình Định. Có thể xây dựng website hoặc ứng dụng về Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại Bình Định, nơi người dân có thể tra cứu tư liệu, xem phim tài liệu về Bác và tham gia các hoạt động trực tuyến. Dàn dựng các phim tư liệu ngắn về Chủ tịch Hồ Chí Minh và Bình Định để phát trên các nền tảng số. Tổ chức các cuộc thi trực tuyến tìm hiểu về tư tưởng Hồ Chí Minh nhân các sự kiện chính trị, lịch sử, các ngày lễ lớn dành cho học sinh, sinh viên và người dân với những phần thưởng thú vị, gợi nhớ đến Bình Định.
3. Lợi ích và ý nghĩa của việc xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh mang đặc trưng Bình Định
Việc xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại Bình Định với những đặc trưng riêng của một vùng đất võ - trời văn sẽ mang lại nhiều lợi ích to lớn. Một là, giáo dục truyền thống yêu nước và đạo đức cách mạng, đặc biệt là cho thế hệ trẻ. Hai là, kết hợp phát triển du lịch văn hóa – lịch sử, tạo điểm đến hấp dẫn trong hành trình khám phá Bình Định. Ba là, góp phần giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, đặc biệt là võ cổ truyền Bình Định.
Có thể nói, xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh mang đặc trưng Bình Định là một cách thiết thực để tôn vinh tư tưởng, đạo đức và phong cách của Người, đồng thời gắn kết với những giá trị truyền thống của vùng đất Bình Định. Với sự kết hợp giữa lịch sử, võ thuật, công nghệ số và giáo dục tư tưởng Hồ Chí Minh, đây sẽ là một công trình có ý nghĩa lâu dài, không chỉ cho Bình Định mà còn cho cả nước, góp phần vào việc xây dựng tỉnh nhà trở thành tỉnh phát triển không chỉ về kinh tế mà còn về văn hóa - xã hội và con người, xứng đáng là tỉnh thuộc nhóm dẫn đầu của khu vực miền Trung.
3. Lợi ích và ý nghĩa của việc xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh mang đặc trưng Bình Định
Việc xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh tại Bình Định với những đặc trưng riêng của một vùng đất võ - trời văn sẽ mang lại nhiều lợi ích to lớn. Một là, giáo dục truyền thống yêu nước và đạo đức cách mạng, đặc biệt là cho thế hệ trẻ. Hai là, kết hợp phát triển du lịch văn hóa – lịch sử, tạo điểm đến hấp dẫn trong hành trình khám phá Bình Định. Ba là, góp phần giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, đặc biệt là võ cổ truyền Bình Định.
Có thể nói, xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh mang đặc trưng Bình Định là một cách thiết thực để tôn vinh tư tưởng, đạo đức và phong cách của Người, đồng thời gắn kết với những giá trị truyền thống của vùng đất Bình Định. Với sự kết hợp giữa lịch sử, võ thuật, công nghệ số và giáo dục tư tưởng Hồ Chí Minh, đây sẽ là một công trình có ý nghĩa lâu dài, không chỉ cho Bình Định mà còn cho cả nước, góp phần vào việc xây dựng tỉnh nhà trở thành tỉnh phát triển không chỉ về kinh tế mà còn về văn hóa - xã hội và con người, xứng đáng là tỉnh thuộc nhóm dẫn đầu của khu vực miền Trung.